Formy prawne działalności gospodarczej – którą wybrać?

Sylwia Łysak
Prawo i podatki

Chcesz założyć własną firmę i zastanawiasz się, jaka forma prawna działalności będzie dla Ciebie najlepsza? Zapoznaj się z treścią naszego przewodnika, w którym przedstawiamy rodzaje działalności gospodarczej, na jakie możesz postawić. 

  • Działalność nierejestrowana może być świetną alternatywą na początek przygody z biznesem – dowiedz się, jakie są jej wady i zalety.
  • Jednoosobowa działalność gospodarcza to forma prawna, która pozwoli Ci założyć firmę bezpłatnie i szybko, nawet całkowicie przez Internet.
  • Możesz też wybrać jedną ze spółek – w tym artykule opisujemy wszystkie ich rodzaje.

Działalność nierejestrowana 

Choć nie jest to forma prawna działalności sensu stricto (nie wymaga bowiem zakładania firmy), zdecydowanie warto rozważyć to rozwiązanie. Pozwoli Ci ono sprawdzić pomysł na biznes w praktyce, bez zbędnego ryzyka. 

Zalety działalności nierejestrowanej

  • nie musisz zakładać firmy ani zgłaszać się do żadnej instytucji publicznej; 
  • nie płacisz składek ZUS;
  • nie zajmujesz się księgowością – przychody wykazujesz tylko w zeznaniu rocznym PIT;
  • możesz zarobić do połowy minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku miesięcznie (w 2021 roku, jest to kwota rzędu około 1400 zł brutto).
  • możesz prowadzić działalność nieewidencjonowaną na etacie

👉 Przeczytaj artykuł Działalność nierejestrowana i Twój pierwszy sklep internetowy

Wady działalności nierejestrowanej

  1. Działalność nierejestrowana nie jest dla wszystkich. Nie możesz jej wybrać, jeżeli:
  • na usługi, które zamierzasz świadczyć lub produkty, które chcesz sprzedawać, powinieneś posiadać koncesję, licencję bądź specjalne pozwolenie (jak jest np. w przypadku sprzedaży alkoholu); 
  • w ciągu ostatnich 5 lat prowadziłeś działalność gospodarczą lub byłeś jednym ze wspólników czy komandytariuszy w spółce.
  1. Jako osoba fizyczna, a nie firma, masz ograniczone możliwości w zakresie:
  • współpracy z innymi podmiotami biznesowymi – nie każda firma będzie chciała z Tobą negocjować, nie będziesz miał dostępu do niektórych usług dla biznesu;
  • finansowania – nie skorzystasz z kredytów, pożyczek i leasingów dla firm, także ze źródeł publicznych;
  1. Nie możesz zarobić zbyt wiele – gdy przekroczysz próg przychodów, musisz założyć działalność gospodarczą. 

Sky-Shop wspiera osoby, które chcą prowadzić sprzedaż internetową w ramach działalności nierejestrowanej, udostępniając im bramkę płatniczą Sky-Pay – jedną z niewielu bramek płatniczych na rynku, z których mogą korzystać osoby prywatne!

Chcesz zająć się sprzedażą internetową w ramach działalności nierejestrowanej?

Otwórz sklep internetowy na Sky-Shop!

Nasza platforma e-commerce to:

  • Kompletny system do sprzedaży internetowej wyposażony w ponad 1200 funkcji ułatwiających handel online;
  • Gotowe integracje z hurtowniami i producentami, kurierami, systemami płatności, narzędziami marketingowymi i księgowymi;
  • Wbudowana mini księgowość Sky-Shop i bramka płatnicza Sky-Pay z niską prowizją za korzystanie!

Jednoosobowa działalność gospodarcza

Jest to zdecydowanie najczęściej wybierana forma prawna. To dobry rodzaj działalności dla Ciebie, jeśli będziesz jedynym właścicielem firmy i chcesz całkowicie samodzielnie decydować o wszystkim, co wiąże się z jej działaniem.

Zalety jednoosobowej działalności gospodarczej 

  • JDG otworzysz całkowicie bezpłatnie  – Centralna Ewidencja Działalności Gospodarczej nie pobiera żadnych opłat za dokonanie wpisu. Działalność jednoosobowa sprawdzi się świetnie, gdy dysponujesz niskim kapitałem.
  • Firmę otworzysz szybko i łatwo – możesz to zrobić przez Internet, przy pomocy profilu zaufanego lub dowodu z warstwą elektroniczną, na jednej z dedykowanych ewidencji firm stron rządowych;
  • Możesz skorzystać z Ulgi na start, Małego ZUS oraz Małego ZUS+ – programów, które pozwolą Ci płacić preferencyjne, niższe składki ZUS przez pierwsze lata prowadzenia działalności; 
  • Masz szansę otrzymać dotację na założenie działalności gospodarczej, np. z Urzędu Pracy czy różnych programów rozwoju przedsiębiorczości. W przypadku wyboru tej formy prawnej, Twoje szanse są dosyć duże; 
  • Nie musisz prowadzić rachunku firmowego – choć warto się nad nim zastanowić, choćby dla porządku transakcji. Warto dodać, że w przypadku płatnik ów VAT, rachunek firmowy będzie konieczny.

Wady jednoosobowej działalności gospodarczej

  • Za ewentualne zobowiązania firmy odpowiesz z majątku osobistego – jednoosobowa działalność gospodarcza nie ma bowiem osobowości prawnej ani własnego majątku;
  • Musisz opłacać składki ZUS – w standardowej wysokości są mocno obciążające (w 2021 roku, suma składek ZUS z ubezpieczeniem chorobowym wynosi 1457 zł 49 gr miesięcznie);
  • Masz obowiązek prowadzenia księgowości w formie dopasowanej do wybranego przez Ciebie sposobu opodatkowania – możesz zajmować się tym samodzielnie lub poprosić o pomoc biuro rachunkowe.

Spółki

Rodzaje działalności gospodarczej należy oczywiście uzupełnić o spółki. Wyróżniamy dwa typy spółek – spółki cywilne i spółki handlowe (osobowe i kapitałowe). Sprawdź, czym różnią się od siebie.

Spółka cywilna

Jedna z najprostszych spółek wśród wszystkich dostępnych rodzajów. Możesz ją wybrać, jeśli chcesz otworzyć biznes w duecie (np. z przyjacielem) czy w grupie – spółkę cywilną mogą założyć minimum dwie osoby.

  • Spółkę cywilną rejestruje się bezpłatnie – CEIDG nie pobiera żadnych opłat za wpis do ewidencji ani dokonywanie w nim zmian.;
  • Otwierając taką spółkę, nie trzeba dysponować wkładem założycielskim – można wnieść do spółki kapitał w postaci wiedzy czy umiejętności (know-how).;
  • Spółkę cywilną łatwo przekształcić w spółkę jawną (na uproszczonych zasadach) – można ją też zmienić na każdą inną spółkę.;

Spółka cywilna nie ma osobowości prawnej i podlega pod przepisy z Kodeksu Cywilnego. Nie może być tym samym nazywana przedsiębiorstwem.

Wspólnicy we własnym imieniu zawierają wszystkie umowy związane ze spółką, rozliczają się z podatku dochodowego PIT i odpowiadają solidarnie za ewentualne zobowiązania spółki.

Spółki prawa handlowego

Spółki handlowe (osobowe i kapitałowe), w odróżnieniu od cywilnych, podlegają pod Kodeks Spółek Handlowych. Rejestrowane są nie w CEIDG, ale w KRS (Krajowym Rejestrze Sądowym), co wiąże się z pewnymi kosztami.

Spółki osobowe

Do założenia spółki osobowej potrzebne są minimum dwie osoby.

Spółki osobowe:

  • Oparte są na zachodzącej między wspólnikami więzi oraz zaangażowaniu w działalność.
  • Posiadają pełną zdolność do czynności prawnych i mogą we własnym imieniu zawierać umowy, zaciągać zobowiązania, pozywać czy być pozywane.
  • Wspólnicy odpowiadają za ewentualne zobowiązania takich spółek w całości lub częściowo osobistym majątkiem (z obowiązku tego zwolnieni są jedynie akcjonariusze w spółce komandytowo-akcyjnej).

Do spółek osobowych należą:

  • spółka jawna – Najprostsza spółka handlowa, przypominająca w dużej mierze spółkę cywilną.;
  • spółka partnerska – dla duetów i zespołów osób wykonujących wolne zawody (np. architektów czy adwokatów).;
  • spółka komandytowa – dla wspólników, których wkład lub zaangażowanie w spółkę nie są równe. Za działanie i zobowiązania spółki odpowiada posiadający większość udziałów komplementariusz. Odpowiedzialność komandytariuszy (pozostałych wspólników) jest ograniczona.;
  • spółka komandytowo – akcyjna – połączenie spółki komandytowej ze spółką akcyjną, którą opisujemy w dalszej części artykułu.

Spółka jawna i partnerska nie mają osobowości prawnej. Płatnikami podatku dochodowego w tych spółkach są zawsze wspólnicy. Spółki te pozwalają na prowadzenie uproszczonej księgowości. Można je założyć w formie pisemnej.

Spółka komandytowa i komandytowo-akcyjna, mają osobowość prawną. W spółkach takich zachodzi konieczność prowadzenia ksiąg rachunkowych (pełnej księgowości). Zakłada się je u notariusza, spisując Akt Notarialny.

Spółki kapitałowe

Spółkę kapitałową może założyć nawet jedna osoba!

Spółki kapitałowe:

  • Zakłada się u notariusza, podpisując odpowiednio skonstruowany Akt Notarialny;
  • Do założenia potrzebny jest kapitał zakładowy o z góry określonej minimalnej wysokości;
  • Oparte są na własnym majątku, odrębnym od majątku osobistego założyciela/i, którzy nie odpowiadają za ewentualne zobowiązania spółek;
  • Mają pełną zdolność do czynności prawnych oraz osobowość prawną;
  • Są płatnikami podatku dochodowego i podlegają opodatkowaniu CIT;
  • Wymagają prowadzenia ksiąg rachunkowych, czyli tzw. pełnej księgowości;
  • Posiadają pełniące nad nimi pieczę organy określone przepisami (takie jak np. Rada Nadzorcza czy Komisja Rewizyjna);

Do spółek kapitałowych należą:

  • spółka z ograniczoną odpowiedzialnością – Minimalny kapitał zakładowy takiej spółki to 5000 zł. Wspólnicy nie odpowiadają za zobowiązania spółki osobistym majątkiem. Spółka może być założona w dowolnym celu.
  • spółka akcyjna – W takiej spółce udziały w kapitale zakładowym, którego minimalna wysokość wynosi 100 000 zł, podzielone są na akcje. Właściciele udziałów (akcjonariusze) są wspólnikami biernymi.
  • prosta spółka akcyjna – Jest to uproszczona forma spółki akcyjnej, którą można założyć w Polsce od 2020 roku.

Najczęściej wybierane formy prawne działalności

Do najczęściej wybieranych form prawnych działalności należą jednoosobowa działalność gospodarcza oraz spółka z o.o., które są dosyć często porównywane ze sobą. Oba rodzaje działalności gospodarczej możesz bowiem poprowadzić w pojedynkę.

👉 Sprawdź, jak otworzyć własną firmę.

JDG vs. Spółka z o.o.

JDG założysz stosunkowo łatwo i szybko, a do tego całkowicie bezpłatnie. Możesz też skorzystać z dotacji na jej otworzenie. Założenie spółki z o.o. będzie nieco trudniejsze i bardziej kosztowne – musisz zapewnić minimalny kapitał zakładowy oraz zapłacić za dokonanie wpisu do KRS i sporządzenie Aktu Notarialnego (umowy spółki).

Jednoosobowa działalność gospodarcza zobowiązuje Cię do opłacania składek ZUS (na początku możesz płacić je w obniżonej wysokości). Jako założyciel spółki z o.o. nie musisz płacić ZUS – wypłacasz sobie bowiem tzw. dywidendy podlegające jedynie opodatkowaniu.

W ramach JDG musisz odprowadzać podatek dochodowy wg odpowiednich zasad oraz VAT, jeśli jesteś jego płatnikiem. W spółce z o.o. Twoje dochody w postaci dywidend są podwójnie opodatkowane (podatkiem dochodowym i CIT) – musisz także płacić VAT, jeżeli zostałeś jego płatnikiem.

👉 Dowiedz się więcej o VAT w sprzedaży internetowej.

W jednoosobowej działalności gospodarczej możesz zająć się księgowością na własną rękę. Do prowadzenia pełnej księgowości (ksiąg rachunkowych), która jest obowiązkiem w przypadku spółki z o.o., będziesz raczej musiał wynająć biuro rachunkowe, co wiąże się z dodatkowymi kosztami.

Zarówno JDG, jak i Spółka z o.o. nadają się świetnie do prowadzenia sklepu internetowego – dość powiedzieć, że na wspomniane formy prawne postawiła zdecydowana większość klientów platformy e-commerce Sky-Shop!

Podsumowanie

To, jaka forma działalności gospodarczej będzie dla Ciebie najlepsza, zależy przede wszystkim od Twoich możliwości finansowych oraz specyfiki biznesu, jaki chcesz otworzyć – niestety, nie dostarczymy Ci gotowych rozwiązań w tym zakresie.

Jeżeli jednak zamierzasz rozpocząć handel w Internecie, możemy zaoferować Ci świetne oprogramowanie do prowadzenia tego typu biznesu – Sky-Shop to kompletny system do sprzedaży internetowej wyposażony w ponad 1200 praktycznych funkcji. Skorzystaj z darmowego okresu testowego i sprawdź naszą platformę!

5.00 avg. rating (98% score) - 4 votes 5
Sylwia Łysak

Powiązane posty

Wypróbuj platformę Sky-Shop bezpłatnie.

Przez 14 dni bez zobowiązań z pełną funkcjonalnością platformy.